Przeżyj magiczną noc spadających gwiazd! Perseidy w województwie kujawsko-pomorskim

Przez kilka godzin Świecie ma być astronomiczną stolicą województwa kujawsko-pomorskiego. W piątek 31 lipca miejscowa Astrobaza Kopernik włączy się w regionalny cykl „Obserwujemy Perseidy w Astrobazach”.

Piknik astronomiczny przy I Liceum Ogólnokształcącym rozpocznie się o godz. 20 i potrwa do północy. Organizatorzy zapowiadają warsztaty oraz zabawy astronomiczne dla dzieci i dorosłych. Najważniejszym punktem programu będą obserwacje nocnego nieba, o ile pozwolą na nie warunki pogodowe. Udział we wszystkich wydarzeniach jest bezpłatny. Astrobaza znajduje się przy ul. Gimnazjalnej 3.

Najpierw spotkanie w bibliotece

Astronomiczny wieczór rozpocznie się jednak dwie godziny wcześniej. Na godz. 18 Miejska Biblioteka Publiczna w Świeciu zaplanowała spotkanie zatytułowane „Perseidy i inni goście z kosmosu”.

Astropogawędkę poprowadzi Tadeusz Frankiewicz. Uczestnicy dowiedzą się, czym są Perseidy, skąd biorą się meteory oraz jakie inne zjawiska można dostrzec na letnim niebie. Spotkanie w bibliotece przy ul. Sienkiewicza 4 potrwa do około godz. 19.30. Następnie chętni będą mogli przenieść się do Astrobazy i wziąć udział w obserwacjach.

Perseidy już są widoczne, choć maksimum dopiero nadejdzie

Perseidy należą do najbardziej znanych rojów meteorów. Powstają, gdy Ziemia przechodzi przez strumień drobin pozostawionych przez kometę 109P/Swift–Tuttle. Cząstki wpadają w ziemską atmosferę z ogromną prędkością i pozostawiają krótkie, jasne smugi, nazywane potocznie spadającymi gwiazdami.

Rój jest aktywny już od drugiej połowy lipca, ale jego tegoroczne maksimum przypadnie na noc z 12 na 13 sierpnia. Warunki mają być wyjątkowo korzystne, ponieważ maksimum zbiegnie się praktycznie z nowiem Księżyca. Piątkowe spotkanie w Świeciu odbędzie się więc jeszcze przed kulminacją zjawiska, ale będzie okazją do przygotowania się do późniejszych, samodzielnych obserwacji.

Samych meteorów najlepiej wypatrywać bez teleskopu, obejmując wzrokiem możliwie dużą część nieba. Teleskopy Astrobazy pozwolą natomiast przyjrzeć się Księżycowi, planetom, gwiazdom podwójnym, gromadom gwiazd i innym obiektom, których nie sposób dokładnie zobaczyć gołym okiem.

Obserwatorium przy świeckim liceum

Świecka Astrobaza działa przy I Liceum Ogólnokształcącym i jest częścią wojewódzkiej sieci obserwatoriów zbudowanych według wspólnego projektu. Budynki astrobaz mają około ośmiu metrów średnicy i charakterystyczną, czterometrową kopułę. Ich podstawowym instrumentem jest teleskop Meade LX 200 ACF o średnicy zwierciadła 14 cali. Wyposażenie obejmuje również teleskop do obserwacji Słońca, mniejsze teleskopy, lornetki oraz astronomiczną kamerę CCD.

Placówka ma służyć nie tylko uczniom liceum. W marcu 2025 roku powiat świecki przystąpił do prowadzonego przez Kujawsko-Pomorskie Centrum Edukacji i Innowacji projektu mającego ożywić działalność regionalnej sieci astrobaz. Opiekę merytoryczną nad programem mieli objąć naukowcy związani z Polskim Towarzystwem Astronomicznym.

Zapowiadano między innymi regularne lekcje astronomii, zajęcia otwarte oraz międzypokoleniowe spotkania z nauką. W dalszej perspektywie rozważano także włączenie Astrobazy w Świeciu do międzynarodowych przedsięwzięć dotyczących obserwacji czarnych dziur i badania zanieczyszczenia nocnego nieba sztucznym światłem.

Piątkowy piknik będzie jednym z pierwszych dużych, otwartych wydarzeń pokazujących możliwości świeckiego obserwatorium po reaktywacji programu. Organizatorzy nie wymagają wcześniejszego przygotowania ani posiadania własnego sprzętu. Warto natomiast zabrać cieplejsze ubranie, a do swobodnego wypatrywania meteorów także koc lub leżak.

Kolejne spotkania w regionie

Po Świeciu wydarzenia z cyklu „Obserwujemy Perseidy w Astrobazach” odbędą się między innymi 12 sierpnia w Radziejowie, Żninie i Kruszwicy, 14 sierpnia w Gniewkowie i Gostycynie, a następnie w Unisławiu, Inowrocławiu, Brodnicy, Jabłonowie Pomorskim i Dobrzyniu nad Wisłą. Cykl zakończy się 29 sierpnia.

Źródło: UMWKP, fot. Pixabay