Pamięć, która będzie rosła. W Bydgoszczy posadzono drzewo dla Dziewięciu z „Wujka”
fot. facebook/IPN Bydgoszcz
Mieli od 19 do 48 lat. Zginęli 16 grudnia 1981 roku podczas pacyfikacji kopalni „Wujek”. Teraz pamięć o dziewięciu górnikach ma swoje szczególne miejsce także w Bydgoszczy. Na terenie VIII Liceum Ogólnokształcącego im. dr Emila Warmińskiego zasadzono poświęconą im lipę – symbol pamięci, która ma trwać i rosnąć wraz z kolejnymi pokoleniami uczniów.
Inne z kategorii
Architekt, którego spotykamy w Bydgoszczy na każdym kroku. Kim był Stefan Cybichowski?
Najpierw lekcja historii
Uroczystość odbyła się 11 września. Zanim uczniowie i zaproszeni goście wspólnie zasadzili drzewo, młodzież klas mundurowych uczestniczyła w spotkaniu poświęconym wydarzeniom z 1981 roku.
Michał Dzióbek ze Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności im. Dziewięciu Górników z „Wujka” podczas wykładu przypomniał historię protestu oraz tragicznego finału strajku w katowickiej kopalni.
Była to także okazja, by spojrzeć szerzej na wydarzenia 1981 roku – od Bydgoskiego Marca, przez narastające napięcie społeczne, aż po wprowadzenie stanu wojennego i dramat w kopalni „Wujek”.
Dziewięć ofiar grudniowej tragedii
Stan wojenny wprowadzono w Polsce 13 grudnia 1981 roku. Tej samej nocy zatrzymywano działaczy „Solidarności”. Wśród nich znalazł się Jan Ludwiczak, przewodniczący Komisji Zakładowej NSZZ „Solidarność” w kopalni „Wujek”. Jego aresztowanie stało się bezpośrednim impulsem do rozpoczęcia strajku. Górnicy domagali się uwolnienia zatrzymanych działaczy oraz zniesienia stanu wojennego.
Protest w „Wujku” był jednym z wielu, które wybuchły w zakładach pracy po wprowadzeniu stanu wojennego. 16 grudnia władze zdecydowały się na siłową pacyfikację kopalni. Do akcji skierowano oddziały milicji i ZOMO wspierane przez wojsko, czołgi i wozy bojowe. Podczas szturmu specjalny pluton ZOMO otworzył ogień do protestujących. Sześciu górników zginęło na miejscu, a trzech kolejnych zmarło później w wyniku odniesionych ran. Rannych zostało ponad 20 osób. Była to najkrwawsza pacyfikacja protestu robotniczego w okresie stanu wojennego.
Dziewięciu zabitych miało od 19 do 48 lat.
Symboliczna garść ziemi
Po spotkaniu przyszedł czas na najbardziej symboliczny moment uroczystości. Dyrektor VIII LO Małgorzata Galij zasadziła na terenie szkoły lipę – „Drzewo Pamięci” poświęcone Dziewięciu z „Wujka”.
Do wspólnego gestu dołączyli uczniowie klas IIw i IVw oraz zaproszeni goście. Każdy mógł dosypać symboliczną grudkę ziemi. Uczestnicy podpisali również certyfikat potwierdzający zasadzenie drzewa.
W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności, Delegatury Instytutu Pamięci Narodowej w Bydgoszczy, Urzędu Miasta Bydgoszczy oraz Rady Rodziców.
45 drzew na 45. rocznicę
Bydgoska lipa jest częścią większej inicjatywy. „Drzewa Pamięci” mają zostać posadzone w 45 miejscach w Polsce, upamiętniając 45. rocznicę tragicznych wydarzeń z grudnia 1981 roku.
Każde z nich ma przypominać o ludziach, których życie przerwała pacyfikacja kopalni „Wujek”, ale także zachęcać do poznawania historii i zachowania jej w pamięci.