Serce wraca do Francji. Film, który miał obudzić sumienia

Twórcy prowadzą narrację na trzech płaszczyznach. Pierwszą jest warstwa fabularna – rekonstrukcja objawień oraz scen z życia św. Małgorzaty Marii, a także symboliczne ukazanie samego Chrystusa. Drugą tworzą wypowiedzi współczesnych duchownych i badaczy, komentujących znaczenie kultu Serca Jezusowego. Trzecią natomiast stanowią świadectwa ludzi, którzy – jak sami mówią – doświadczyli przemiany życia dzięki temu nabożeństwu.

Jest to produkcja niskobudżetowa i trudno tego nie zauważyć. Widzowie oczekujący spektakularnych efektów specjalnych czy rozbudowanych scen historycznych mogą poczuć niedosyt. Również ci, którzy liczą na dynamiczną akcję, będą musieli uzbroić się w cierpliwość. „Najświętsze Serce” jest bowiem filmem wyraźnie kontemplacyjnym: powolnym, skupionym bardziej na refleksji niż na dramaturgii wydarzeń. Co istotne, twórcy nie koncentrują się wyłącznie na samej historii świętej wizytki, lecz próbują ukazać ciągłość między jej objawieniami a dziejami Francji oraz osobistymi historiami współczesnych ludzi. Właśnie ten element wydaje się największą wartością filmu – przekonanie, że wydarzenia sprzed kilku stuleci wciąż rezonują w teraźniejszości.

W internecie pojawiło się wiele krytycznych opinii o tej produkcji. Niektórzy komentatorzy ironicznie nazywają ją „filmowymi rekolekcjami”. Trudno  odmówić temu określeniu pewnej trafności – obraz rzeczywiście ma ambicję poruszyć sumienia widzów. Duży nacisk położono na świadectwa wiary i nawrócenia. Poznajemy więc historie ludzi z bardzo różnych środowisk: młodej, obiecującej piłkarki, muzyka o meksykańskich korzeniach porzuconego przez ojca, byłego dilera narkotykowego z ubogiej dzielnicy, sparaliżowanego mężczyzny cierpiącego na dystrofię mięśniową czy kobiety, która ocalała z wojny w Salwadorze. Każde z nich opowiada o przemianie, jakiej – według własnego świadectwa – doświadczyło dzięki miłosierdziu Serca Jezusa. Dla osób wierzących takie relacje mogą stanowić umocnienie wiary; dla sceptyków będą raczej punktem wyjścia do refleksji, polemiki albo żartu.

Film przypomina również o historycznej roli kultu Serca Jezusowego we Francji. Twórcy przywołują choćby fakt, że jego wizerunek haftowano na chorągwiach podczas walk, a do dziś zdobi on miliony tzw. „tarcz” – niewielkich wizerunków rozdawanych wiernym przez zakonnice. Ten wątek może okazać się szczególnie interesujący dla francuskiego widza, wpisując religijne przesłanie filmu w szerszy kontekst narodowej historii i dziedzictwa. 

Czy „Najświętsze Serce” wyróżnia się na tle współczesnego kina religijnego? Z pewnością znajdzie swoich odbiorców wśród widzów poszukujących inspiracji w świadectwach wiary oraz śladów Bożej Opatrzoności w dziejach świata. Osoby oczekujące bardziej zniuansowanej narracji i wyższego poziomu realizacyjnego mogą jednak odebrać film jako zbyt prostolinijny.

Pozostaje jeszcze pytanie, czy obraz rzeczywiście przyczynił się do duchowego przebudzenia Francji – kraju nazywanego niegdyś „najstarszą córą Kościoła”. W ostatnich latach obserwuje się tam wyraźny wzrost liczby osób przyjmujących chrzest. W 2025 roku podczas świąt wielkanocnych ochrzczono niemal 18 tysięcy dorosłych i nastolatków – najwięcej od dwóch dekad. Wydaje się więc, że film „Najświętsze Serce” nie tyle obudził Francuzów, ile raczej trafił na moment, w którym część z nich już zaczęła się budzić. Być może właśnie dlatego widzowie tak licznie ruszyli do kin, a frekwencja zaskoczyła nawet samych twórców.