80 lat temu zamordowano kpt. Alojzego Bruskiego „Graba”. Uroczystości w Dziemianach i Wronkach
fot. facebook/IPN Bydgoszcz
17 września 1946 roku we Wronkach został stracony kpt. Alojzy Bruski ps. „Grab” – żołnierz ZWZ, Armii Krajowej i Delegatury Sił Zbrojnych, uczestnik kampanii wrześniowej oraz dowódca dużego zgrupowania partyzanckiego działającego w Borach Tucholskich i na Pomorzu. W 80. rocznicę jego śmierci Instytut Pamięci Narodowej organizuje uroczystości w Dziemianach i Wronkach.
Inne z kategorii
Pamięć, która będzie rosła. W Bydgoszczy posadzono drzewo dla Dziewięciu z „Wujka”
Architekt, którego spotykamy w Bydgoszczy na każdym kroku. Kim był Stefan Cybichowski?
Dowódca partyzantów z Borów Tucholskich
Alojzy Bruski pochodził z Piechowic na Kaszubach. Podczas II wojny światowej był zaangażowany w działalność polskiego podziemia niepodległościowego. Służył w Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej, a następnie w Delegaturze Sił Zbrojnych.
Był również uczestnikiem kampanii wrześniowej 1939 roku. W czasie okupacji dowodził jednym z największych zgrupowań partyzanckich Armii Krajowej działających na terenie Borów Tucholskich i Pomorza.
Po zakończeniu wojny stał się ofiarą represji komunistycznych. Został stracony 17 września 1946 roku we Wronkach.
Najpierw Dziemiany
Pierwsza z uroczystości upamiętniających kpt. Bruskiego odbyła się wczoraj, 16 września, w Dziemianach, położonych w pobliżu jego rodzinnych stron. Była Msza święta, a następnie spotkanie historyczne. Uczestnicy mogli też wysłuchać prelekcji Jana Wyrowińskiego „Wuj Aloś – obowiązek pamięci”, natomiast dr Alicja Paczoska-Hauke z bydgoskiej delegatury IPN przedstawiła wykład „Ocalony z niepamięci kpt. Alojzy Bruski «Grab» – żołnierz dwóch totalitaryzmów XX wieku”.
W rocznicę śmierci – Wronki
Dziś, 17 września, uroczystości przeniosą się do Wronek, gdzie Bruski został zamordowany.
O godz. 10.00 w Szkole Podstawowej nr 3 rozpoczęło się spotkanie poświęcone jego losom oraz ofiarom komunistycznych represji. Oprócz Jana Wyrowińskiego i dr Alicji Paczoskiej-Hauke wystąpią także Paweł Bugaj, który opowie o upamiętnianiu ofiar represji politycznych więzionych we Wronkach, oraz dr Katarzyna Bittner z IPN w Poznaniu z wykładem o więźniach zmarłych we Wronkach w okresie stalinowskim.
O godz. 11.30 uczestnicy spotkają się na cmentarzu parafii św. Katarzyny przy grobie kpt. Bruskiego. Następnie przy Zakładzie Karnym we Wronkach odbędzie się upamiętnienie ofiar represji politycznych reżimu komunistycznego.
„Aż do ofiary mego życia”
Obchody odbywają się w ramach przedsięwzięcia „Aż do ofiary mego życia…”, poświęconego 80. rocznicy komunistycznych zbrodni na bohaterach podziemia niepodległościowego z Pomorza i Kujaw.
Organizatorzy chcą przypomnieć zarówno wojenną działalność kpt. Alojzego Bruskiego, jak i jego powojenny los – zakończony śmiercią z rąk komunistycznego aparatu represji.
